„Poznaj grzyby – unikniesz zatrucia”

 Zbieranie grzybów w naszym kraju było i jest bardzo popularne, a spożywanie ich jest tradycyjnym zwyczajem żywieniowym polskiego społeczeństwa. Grzyby są chętnie spożywane przez ludzi ze względu na walory smakowe i zapachowe. Pobyt w lesie jest także bardzo dobrą formą aktywnego wypoczynku. Jednak w naszych lasach rośnie wiele gatunków grzybów o różnej toksyczności. Wśród nich występują grzyby trujące, jadalne i niejadalne. Szczególnie niebezpieczne są grzyby trujące, które mogą stać się przyczyną śmiertelnych zatruć pokarmowych. Aby uniknąć tak poważnych zagrożeń dla życia i zdrowia, należy zbierać tylko te grzyby, które dobrze znamy.

 
Większość najbardziej niebezpiecznych grzybów to grzyby blaszkowe, które posiadają na spodniej stronie kapelusza blaszki (cienkie listewki). Takie owocniki należy szczególnie dokładnie obejrzeć przed włożeniem do koszyka. Należą do nich:

• wszystkie muchomory: sromotnikowy, wiosenny, jadowity, czerwony, plamisty, cytrynowy, itd.
• zasłonek rudy
• piestrzenica kasztanowata
• a także: strzępiaki, lejkówki, czernidlaki, olszówka, gąbki, mleczaje, gąski, maślanki wiązkowa i ceglasta, niektóre czubajki, pieczarka żółtawa, wieruszka ciemna, niektóre goździeńce    

 
Najsmaczniejsze grzyby jadalne mają na spodniej stronie kapelusza rurki, tzn. warstwę ułożonych obok siebie rureczek, przypominającą gąbkę. Popularnie nazywamy je grzybami rurkowymi. W tej grupie nie spotyka się grzybów śmiertelnie trujących. Większość grzybów rurkowych to znakomite grzyby jadalne, takie jak:

• podgrzybki: brunatny, zajączek, złotawy
• maślaki: ziarnisty, strojny, sitarz, pstry, zwyczajny
• koźlarze: babka, czerwony, grabowy, różne odmiany borowika szlachetnego.

 Zatrucia grzybami są spowodowane przez kilka czynników, a w szczególności:

• zmienność gatunków grzybów zależna od podłoża, na którym występują,
• duże podobieństwo gatunków jadalnych do trujących. Większość jadalnych grzybów blaszkowych ma swoich „sobowtórów” w gatunkach trujących,
• mała znajomość grzybów i siedliska, w którym one występują,
• zmniejszająca się zasobność naszych lasów i związana z tym chęć wprowadzania do jadłospisu coraz to nowych gatunków, często mało znanych. Ludzie często lubią eksperymentować na sobie,
• mała znajomość przemian biochemicznych zachodzących w grzybach podczas zbierania ich w gorące dni do plastikowych worków, złego przechowywania czy składowania.

ABC zbieracza grzybów:

1.  Zbieramy gatunki grzybów tylko dobrze znanych.
2.  Nie zbieramy grzybów bardzo młodych, starych i przejrzałych, a także gatunków których nie znamy. Nie niszczymy żadnych grzybów, także trujących, ponieważ są potrzebne w ekosystemie leśnym.
3.  Zbieramy grzyby całe poprzez wykręcanie z podłoża. Pozostały dołek zasypujemy ziemią i lekko przygniatamy, ponieważ w ten sposób, zabezpieczamy grzybnię. Zbieranie grzybów przez ułamanie trzonu lub obcięcie nożem dolnej jego części jest szkodliwe dla grzybni, a także utrudnia rozpoznanie wszystkich charakterystycznych cech grzyba, tak bardzo istotnych do określenia jego bezpieczeństwa dla zdrowia ludzi.
4.  Zbieramy grzyby tylko do łubianek i przewiewnych koszyków. W torebkach, siatkach i koszykach plastikowych grzyby łatwo ulegają zaparzeniu i zepsuciu. Nawet w jadalnych gatunkach grzybów mogą wtedy wytwarzać się substancje trujące i szkodliwe dla zdrowia.
5.  Nie oceniamy grzybów nam nie znanych na podstawie smaku, ponieważ- przykładowo- śmiertelnie trujący muchomor sromotnikowi ma smak łagodny, nie wyróżniający się niczym szczególnym. Nie wierzmy też starym przesądom mówiącym o ciemnieniu cebuli lub czernieniu srebrnej łyżki, włożonych do potrawy z grzybów, co miało by świadczyć o tym, że jest ona sporządzona z gatunków grzybów niejadalnych czy trujących.

PAMIĘTAJMY O TYM! ŚMIERTELNIE TRUJĄCE MUCHOMORY MAJĄ BLASZKI BIAŁE, NIEZMIENNE I TYM RÓŻNIĄ SIĘ OD PODOBNYCH DO SIEBIE GATUNKÓ JADALNYCH.